دکتر محمد مهدی آخوندی: پژوهشکده ابن سینا جهاد دانشگاهی افق جدیدی را در برابر زوج

اشاره:
دکتر محمد مهدی آخوندی ، جنین شناس و رئیس پژوهشکده فناوریهای نوین علوم پزشکی-ابن سینا جهاددانشگاهی است که از ابتدای تاسیس این نهاد به عنوان یکی از فعالان علمی و پژوهشی شناخته شده است.
دکتر آخوندی که در حال حاضر 52 سال سن دارد در سال 1995 دکترای تخصصی خود را در رشته بیوتکنولوژی جنین شناسی از دانشگاه شفیلد انگلستان اخذ نموده و تا کنون بیش از 200 مقاله علمی در ژورنالهای معتبر و کنفرانس های جهانی ارائه نموده است. پژوهشکده و مرکز تحقیقات تولیدمثل و نازایی ابن سینا ، که ریاست آن بر عهده دکتر آخوندی است از جمله مراکز
فوق تخصصی و معتبر درمان ناباروی در کشور بوده که هم پایه بسیاری از مراکز فوق تخصصی معتبر خارجی ، درجات پیشرفت علمی را مطابق با فناوری روز طی کرده است. اهدای جنین از جمله موضوعات مطرحی است که در این مرکز عملی می شود و افق جدیدی را در برابر زوجهای نابارور ی کشور گشوده است. در اینجا طی گفت و گویی با دکتر محمد مهدی آخوندی به معرفی شیوه اهدای جنین در درمان زوجهای نابارور و بحث پیرامون جنبه های حقوقی و اجتماعی آن پرداخته ایم.

آقای دکتر آخوندی ، ابتدا بفرمایید که در مورد یک زوج نابارور چرا گاه اهدای تخمک و گاه اهدای جنین مطرح می شود ؟
اهدای جنین ، یک روش درمانی موثر و امیدبخش برای بسیاری از زوجهای نابارور است. این روش در مقایسه با اهدای تخمک ، هزینه کمتر و عوارض بالینی محدودتری دارد و در عین حال ، نتایج آن مشابه اهدای تخمک است . نتایج باروری در این روش درمانی از نظر میزان وقوع بارداری و تولد زنده ، با روش اهدای تخمک قابل مقایسه است و میزان تولد زنده در این روش 20 الی 25 درصد تخمین زده شده است. در خارج از ایران ، از جنین اهدایی هنگامی استفاده می شود که هم مرد و هم زن مشکل ناباروری داشته باشند . در زمانی که فقط مرد مشکل دارد، از روش اهدای اسپرم و هنگامی که فقط زن مشکل دارد از روش اهدای تخمک استفاده می شود . اما در ایران مساله ناباروری به این سمت گرایش پیدا کرده که در مرحله اول ، اهدای جنین مطرح شود . زیرا کمترین مشکلات شرعی در این نوع اهدا وجود دارد .

مسائل حقوقی اهدای جنین چه تفاوتی با رحم اجاره ای دارد؟
اکثر علمای کشور ما انتقال جنین تشکیل شده در خارج از رحم یک زوج را به رحم یک زوج دیگر مجاز می دانند که شاید ریشه آن به موضوع رحم اجاره ای برمی گردد . در رحم اجاره ای ، رحم زن گیرنده جنین ، مانند یک ظرف نگهدارنده است .

آیا زوج گیرنده و دهنده با یکدیگر آشنا می شوند؟
بحث ناشناس ماندن اهدا کننده و گیرنده جنین مطرح شده و به تایید قوه قضاییه و وزارت بهداشت هم رسیده است . آنها هم معتقدند که بهتر است دریافت کننده و اهداکننده جنین هیچ کدام یکدیگر را نشناسند . در حال حاضر در ایران دریافت کننده و اهدا کننده را با هم مرتبط می کنند . این کار مشکلات متعددی را به وجود خواهد آورد . ممکن است فرزند حاصل هم بعدها با اهداکننده مرتبط شود که تبعات ناخواسته ای خواهد داشت .

آیا زوج گیرنده جنین هیچ گونه حق انتخابی ندارند؟
در مرکز پژوهشی و درمانی ابن سینا ، همه بررسی های عفونی و ژنتیکی بر روی فرد انجام می شود . پس از تایید سلامت فرد ، مشخصات ظاهری او منعکس می شود . یعنی فرد گیرنده تخمک یا جنین از روی فهرست مشخصات دهندگان ، کودکی با مشخصات دلخواه را انتخاب می کند . این کار کاملا به طور ناشناس و مخفی انجام می شود.

هزینه استفاده از جنین اهدایی در پژوهشکده ابن سینا چقدر است ؟
اززوجی که تحت درمان لقاح خارج رحمی قرار می گیرند ، یک هزینه عمل دارند که در حدود 650 هزار تومان است . هزینه داروهای این نوع درمان هم در حدود 200 الی 400 هزار تومان است . یعنی با هزینه معاینات ، چیزی در حدود یک میلیون تومان هزینه خواهد داشت . اما اگر کسی پیدا شود که بخواهد جنینش را اهدا کند ، مبلغی هم او می گیرد . یعنی فرد دریافت کننده جنین باید هزینه ای در حدود 2 میلیون تومان بپردازد.

آیا امکان ذخیره تخمک برای درمان زوج های نابارور وجود دارد؟
منجمد کردن و نگهداری تخمک چندان موفقیت آمیز نیست . تخمک ، بزرگترین سلول بدن زن است و میزان ماده سیتوپلاسمی اش از هر سلول دیگری بیشتر است . فریز و سپس ذوب کردن تخمک ، باعث شکسته شدن کروموزوم های موجود در سلول تخمک می شود . این اتفاق حتی در شرایطی که ماده ضدیخ جانشین سیتوپلاسم تخمک شود هم رخ می دهد . بنابراین هنوز امکان منجمد کردن آسان تخمک وجود ندارد.

زوج های نابارور برای استفاده از جنین های منجمد در پژوهشکده ابن سینا باید چگونه اقدام کنند ؟
مرکز فوق تخصصی ابن سینا بیش از 3 سال است که افتتاح شده است . در این مرکز سعی می شود که اولا تشخیص قطعی باشد ، ثانیا مشاوره هایی در زمینه های مختلف حقوقی ، پزشکی ، جامعه شناختی و روان شناسی به زوج ها داده شود تا آمادگی کامل برای تصمیم گیری داشته باشند . سپس آنها را به دادگاه معرفی می کنیم . دادگاه در کمتر از 20 روز به نامه ما پاسخ می دهد و ما زوج را در لیست انتظار قرار می دهیم . در این مرکز افق جدیدی را در برابر زوجهای نابارور کشور گشوده ایم.

میزان موفقیت در مورد جنین های اهدایی فریز شده بیشتر است یا جنین های تازه ؟
در حال حاضر در دنیا میزان موفقیت در درمان ناباروری با کمک جنین فریز شده 10 تا 15 درصد است ؛ اما استفاده از جنین تازه 35 تا 40 درصد احتمال موفقیت دارد.

منبع:
روزنامه کیهان 20 اردیبهشت ماه

http://www.acecr.net/frmArticle_fa-IR.aspx?ID=457581&CategoryID=21

/ 1 نظر / 24 بازدید
سید

سلام اگرچه با دل پر ازنیاز آمده ایم به میهمانی ارباب ناز آمده ایم[گل]